Beeldig Brein

Natasja Esmeijer
Hummeloseweg 48
7021 KH Zelhem

06-15112021
info@beeldigbrein.nl
www.beeldigbrein.nl

Ontmoet Natasja op het platform

Beelddenken

Wat is dat?

Ieder mens is uniek. De een heeft blond haar de ander blauwe ogen je bent kort, lang, dik of dun, je denkt in woorden of in beelden. Dit is geen afwijking of aandoening of stoornis maar gewoon een manier van denken. Een manier die voor elke taal- en beelddenker net weer even anders is.

Genetisch bepaald vanaf de babytijd
Al vanaf de babyleeftijd is er verschil tussen kinderen die later in beelden of in taal gaan denken. Baby’s hebben nog geen taal en voelen en beleven de wereld met al hun zintuigen. Maar een kind dat in beelden denkt zal vanaf het allereerste begin de wereld anders ervaren en informatie opnemen dan een taaldenker. Vooral de hooggevoeligheid is al vroeg aanwezig en zorgt ervoor dat een kind anders kijkt naar voorwerpen en anders reageert op gebeurtenissen en personen. Een taaldenker leert ook als baby al van doen en herhaling en een beelddenker zal ook als baby al eerst informatie verzamelen en dan pas handelen.

Andere dominante hersenhelft
Bij Beelddenkers is de rechterhersenhelft dominant, bij taaldenkers de linker. De rechterhersenhelft is de helft waar al het creatieve denken vandaan komt. Beelddenkers denken vanuit het geheel en vanuit begrip. Ze hebben vaak een goed gevoel voor ritme, tekenen en driedimensionaal denken. Op school wordt er vanuit het langzaam, stapje-voor-stapje lesgegeven. Daarbij krijgt de beelddenker veel te weinig informatie om het complete beeld te maken om de stof te begrijpen. Vooral bij hoogbegaafde kinderen, die meestal ook in beelden denken, kan dat problemen opleveren omdat die nog veel sneller denken en overal alvast een oplossing voor zoeken.
Beelddenken heeft ook vele voordelen. Beelddenkers komen vaak met oplossingen waar iemand anders niet aan heeft gedacht. Lossen vraagstukken op hun eigen manier op. Maar op school vragen ze naar het herhalen en automatiseren van de instructie zodat dit talent niet ontwikkeld en gebruikt kan worden.

Compenseren
Veel beelddenkers hebben een hoog (of hoger) IQ. Hierdoor kunnen ze vaak op school heel veel compenseren waardoor ze niet direct uitvallen op lees-en rekengebied. Er is echter wel een probleem aanwezig. Hierdoor raken ze op latere leeftijd, tijdens de middelbare school, alsnog in de problemen. Ze moeten dan zoveel gegevens verwerken dat hun eigen strategieën niet meer werken. Voor deze kinderen is de methode ik-leer-anders erg zinvol, het is een visualisatietechniek die op een beelddenk-eigen manier de lesstof in het hoofd laat opslaan.. Ze leren er erg snel mee werken en geven er hun eigen draai aan. Voor hun is deze methode een basis om zelf hun eigen hoofd te kunnen stroomlijnen.

Dyslexie
Bij iemand die dyslectisch is, is het hersengebied dat taal verwerkt niet goed aangelegd. Dit kan bij beeld- en taaldenkers en is dus niet hetzelfde als beelddenken, al zijn de symptomen en problemen vaak gelijkwaardig. Bij een beelddenker kun je echter gebruik maken van de kunst van het visualiseren waardoor de problemen verholpen kunnen worden, bij dyslexie is dit veel lastiger. Het is dus van belang om te bepalen of een kind last heeft van dyslexie of dat het ‘gewoon’ een beelddenker is. Beeldig Brein richt zich voornamelijk of de laatste groep. Een beelddenker neemt de wereld anders waar dan een woorddenker. Alle details komen binnen waardoor er veel meer informatie verwerkt moet worden. Hierdoor is zijn waarneming veel intenser dan van een woorddenker.

Basisschool
Al vanaf het eerste begin van de basisschool kunnen zich problemen voordoen bij beelddenkers. Deze kinderen leren door begrijpen en niet door herhalen. Veel voorbereidende spelletjes zijn leuk maar als een beelddenker het concept begrepen heeft wil hij niet meer oefenen. Taaldenkers hebben de oefening juist nodig zodat ook de beelddenkers, vanwege de klassikale aanpak, toch gedwongen worden om steeds weer dezelfde stof te doen. De informatie die de beelddenker nodig heeft om de diverse concepten te begrijpen wordt echter niet gegeven zodat de beelddenker zijn eigen weg zoekt en soms verkeerde conclusies trekt. Beelddenkers zijn heel goed in aanpassen en verbloemen en laten vaak niet van zich horen. Pas als de frustratie te groot is komt het naar buiten en blijkt er een groot hiaat in de basiskennis te zijn ontstaan. Doordat alles in hapjes wordt gegeven wordt niet altijd het verband gelegd tussen de verschillende onderdelen waardoor ze vastlopen in al die verschillende onderdeeltjes van het lezen en rekenen. Veel opgaven worden ondersteunt met plaatjes die hun eigen associatie oproepen waardoor het kind afgeleid is van de daadwerkelijke opdracht: de som.

Hoogbegaafde kinderen
Hoogbegaafde kinderen noem ik superbeelddenkers. Alle eigenschappen van het beelddenken zijn bij hun extra intens aanwezig. Ook hoogbegaafde kinderen passen zich snel aan en gaan makkelijk onderpresteren. Of ze raken zo gefrustreerd dat ze opstandig gedrag laten zien en onhandelbaar in de klas, geen teken van hoge intelligentie waardoor er niet onderkent wordt waar het probleem vandaan komt: te weinig informatie en uitdaging om het snel lerende hoogbegaafde brein te voeden.
Veel beelddenkers hebben een ho(o)g(er) IQ waardoor ze de stof snel begrijpen. Helaas zijn ze vaak ook uitgerust met een grote dosis perfectionisme waardoor ze niet aan hun eigen verwachtingen kunnen voldoen. Het grote rechtvaardigheidsgevoel helpt ook nog een handje en je hebt het recept voor een faalangstig kind. Dit kan zich uiten in verschillend gedrag, zoals teruggetrokken zijn, clownesk gedrag of driftig en ongeduldig. Ook de grote mate van gevoeligheid is kenmerkend voor een beelddenkend kind.

ADHD, ADD en Autisme
Veel kinderen met de diagnose ADHD, ADD of autisme zijn een beelddenker, maar niet altijd. En niet altijd is de diagnose terecht maar is het kind gewoon een beelddenker die snel afgeleid is of juist heel gevoelig. Kinderen met autisme zijn ook heel gevoelig maar hebben ook een hersengebied dat niet zo goed functioneert waardoor zij sociale informatie niet goed kunnen duiden. Bij beelddenkers functioneren deze sociale hersengebieden juist heel erg goed. Een aantal hooggevoelige kinderen heeft een extra sterke wil waardoor autonomie heel belangrijk is. Hierdoor kunnen ze wel eens heel star overkomen wat dan weer lijkt op autisme, en zo is er al snel een verkeerde diagnose gesteld met alle gevolgen van dien. Datzelfde geldt voor ADHD of ADD.

Hooggevoeligheid en perfectionisme
Het is belangrijk dat het kind zich begrepen voelt dat het anders denkt. Door de hooggevoeligheid en het perfectionisme dat automatisch met de rechterhersenhelft verbonden is, voelt het kind sterker en is altijd kritisch naar zichzelf aan het kijken. Dit kan faalangst in de hand werken. Door het kind uitleg te geven hoe en waarom het anders denkt kan het zichzelf beter begrijpen en kan de faalangst getackeld worden. Je kunt het kind wel degelijk helpen door hem te leren om zijn eigen manier van denken te gebruiken om alsnog de materie eigen te maken. Biedt niet alleen hulpmiddelen (daisy-speler, extra tijd) maar ga concreet aan de slag en geef ze handvatten zodat ze het ook zonder hulpmiddelen kunnen redden. Je kunt ze niet veranderen, en dat willen we ook niet. Beelddenkers heeft de maatschappij nodig. Zij denken creatief en vernieuwend, iets wat we in de toekomst hard nodig zullen hebben. Laat ze in hun waarde en versterk hun goede kanten.

Middelbare school
Op de middelbare school is het van belang dat een jongere weet dat hij anders denkt en leert dan zijn medeleerlingen. Het gevoel van zelfvertrouwen krijgt anders geen kans. Beeldig Brein biedt huiswerkondersteuning bij het leren leren van beelddenkers en ondertussen krijgt de jongere ook handvaten om met zijn hooggevoeligheid en anders denken om et gaan. Dit zorgt voor meer zelfvertrouwen en zelfbegrip.

Toen ik in 2012 begon met mijn praktijk Beeldig Brein had ik geen idee wat beelddenken was. Ik dacht er iets van te weten maar nu, 9 jaar later weet ik dat de denkwereld van het beelddenken zo fundamenteel anders is dan de denkwereld van het taaldenken dat ik het een wonder vind dat deze kennis nog niet verder verspreid is. Ik verwonder mij elke dag weer dat er duizenden kinderen in het onderwijs moeren passen terwijl zij op een geheel andere wijze de lesstof aangeboden krijgen. Dat zou anno 2021 toch niet meer mogelijk moeten zijn. Maar helaas is het nog wel de realiteit. Er zijn al scholen die het anders doen maar er is nog veel te veranderen.

Taaldenkers willen graag de lesstof van onderaf opbouwen en door te herhalen kunnen ze automatiseren. Beelddenkers denken vanuit het geheel en willen begrijpen voordat ze iets kunnen leren. Omdat beelddenkers van nature alles eerst willen begrijpen voordat ze het gaan doen hoeven ze niet veel meer te herhalen en hebben ze moeite met automatiseren. Als dat wel op school geëist wordt voel je je al snel dom en onhandig en snap je niet waarom de rest het wel zo gemakkelijk kan. Vandaar dat ik in mijn praktijk deze kinderen begeleidt en hen de tools meegeef om in te zien dat zij niet dom zijn maar alleen maar anders leren. Daarnaast wil ik leerkrachten uitrusten met meer kennis over het beelddenken zodat zij in hun lessen ook de beelddenkers tot hun recht laten komen. Niet door het hele onderwijs om te gooien maar door inzicht te creëren hoe beelddenkers denken en hoe zij dus de lesstof eigen kunnen maken. Samen voor een beelddenkvriendelijk onderwijs.
Natasja Esmeijer

Cursussen, lezingen en webinars
Samen met Miranda Meijer geef ik cursussen over beelddenken. Aangezien ikzelf een taaldenker ben en Miranda een beelddenker kunnen wij heel goed het verschil tussen taaldenken en beelddenken naar voren brengen. De cursus is geschikt voor leerkrachten, ouders en iedereen die met beelddenkers te maken heeft. Daarnaast geef ik lezingen en webinars over beelddenkers in het algemeen, beelddenkers in het onderwijs en beelddenkers en de verschillende diagnoses zoals ADHD, ADD en autisme. Vooral het verschil in beelddenken en taaldenken komt duidelijk naar voren in de cursus. Daarnaast gaan we uitgebreid in op alles aspecten van het beelddenken en hoe je de problemen die je in het dagelijks leven tegenkomt kan oplossen. De cursus is fysiek en online te volgen.

Prodcast

Als je meer wil weten over beelddenkers luister dan naar De Beelddenkers Podcast. Er zijn inmiddels een heleboel afleveringen met achtergrondinformatie en persoonlijke verhalen van volwassen beelddenkers, leerkrachten, coaches, PABO studentes en er komen er elke week weer meer bij.

Te beluisteren op Spotify en iTunes.

Zo bereik je Beeldig Brein

Stel ons gerust een vraag